ಮೌಲಾನಾ ಜಲಾಲುದ್ದೀನ್ ರೂಮಿ ಒಮ್ಮೆ ಕೆಲವು ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕುಳಿತಿದ್ದರು. ಆಗ ಬಹಳ ವಿಲಕ್ಷಣವಾದ ಮುಖಚಹರೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದರು. ರೂಮಿಯವರು ಅದು ಯಾರೋ ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂದು ತಿಳಿದು ಅವರತ್ತ ಗಮನವನ್ನು ಕೊಡದೆ ತಮ್ಮ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಮಗ್ನರಾಗಿದ್ದರು. ಆಗಂತುಕ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಮೌಲಾನಾ ರೂಮಿಯವರ ಮುಂದಿದ್ದ ಗ್ರಂಥರಾಶಿಯನ್ನು ನೋಡಿ, ‘ಐನ್ ಚೀಸ್ತ್’ – ಏನಿದು? ಎಂದು ಕೇಳಿದರು. ರೂಮಿಯವರು ಅವರನ್ನು ಆಪಾದಮಸ್ತಕವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತ, ‘ಐನ್ ಆನ್ ಇಲ್ಮ್ ಅಸ್ತ್ ಕೆ ತೂ ನಮೀ ದಾನಮ್’- ಇದು ತಮಗೆ ತಿಳಿಯದ ಜ್ಞಾನ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಬಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಈ ಉತ್ತರವನ್ನು ಕೇಳಿ ನಸುನಕ್ಕು ಸುಮ್ಮನಾದರು. ತುಸು ಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ಮೌಲಾನಾ ರೂಮಿಯವರು ತಾವು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಬೃಹತ್ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಯಾವುದೋ ಕಾರ್ಯದ ನಿಮಿತ್ತ ಹೊರಗೆ ಹೋದರು. ಆಗಂತುಕ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಅಮೂಲ್ಯ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ ಇದ್ದ ಕೊಳಕ್ಕೆ ಹಾಕಿಬಿಟ್ಟರು. ಆ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ಗ್ರಂಥಗಳೆಲ್ಲ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದವು. ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿನ ನಂತರ ತಿರುಗಿ ಬಂದ ರೂಮಿಯವರು ತನ್ನ ಗ್ರಂಥಗಳು ಅವುಗಳನ್ನಿಟ್ಟಿದ್ದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕಾಣದಿದ್ದನ್ನು ನೋಡಿ ‘ಇಲ್ಲಿದ್ದ ಗ್ರಂಥಗಳೆಲ್ಲಿ’ ಎಂದು ಕೇಳಿದರು. ಅವರು ಕೊಳದತ್ತ ಬೊಟ್ಟು ಮಾಡಿದರು. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಕೈಯಾರೆ ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಸಾವಿರಾರು ಪುಟಗಳ ಒಂದು ಗ್ರಂಥವನ್ನು ರಚಿಸಬೇಕೆಂದರೆ ಬಹಳವೇ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಶ್ರಮ ಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ನೀರು ಬಿದ್ದರೆ ಅವು ಹಾಳಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಹಾಗಿರುವಾಗ ಅಷ್ಟೊಂದು ಬೆಲೆಬಾಳುವ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ನೀರಿಗೆ ಹಾಕಿದ್ದನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವುಗಳ ಬೆಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅರಿವಿದ್ದ ರೂಮಿಯವರಿಗೆ ಸಹಿಸಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಲೇ ಅವರು ಚೀರಿದರು; ‘ಛೇ, ಏನು ಮಾಡಿದಿರಿ? ಅವುಗಳ ಬೆಲೆಯೇನೆಂದು ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇನು? ಅಯ್ಯೋ.. ಎಷ್ಟು ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಪುಸ್ತಕಗಳು. ಛೇ, ಎಲ್ಲವೂ ಹಾಳಾಯಿತಲ್ಲ..’ ಎಂದು ಸಿಡಿಮಿಡಿಗೊಳ್ಳತೊಡಗಿದ ರೂಮಿಯವರನ್ನು ನೋಡಿ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ನಗುತ್ತ, ‘ಅದಕ್ಯಾಕೆ ಈ ಥರ ಕೂಗುತ್ತೀರ? ಪುಸ್ತಕ ತಾನೆ, ನಾನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ’ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತ ನೀರಿಗೆ ಕೈಹಾಕಿ ಮುಳುಗಿದ್ದ ಅಷ್ಟೂ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಮೇಲೆತ್ತಿ ಕೊಟ್ಟರು. ನೋಡುವುದೇನು! ಅವೆಲ್ಲ ಒಂದು ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಒದ್ದೆಯಾಗದಂತೆ ಹಿಂದೆ ಹೇಗಿತ್ತೋ ಹಾಗೆಯೇ ಇದ್ದವು. ರೂಮಿಯವರು ಒಂದು ಕ್ಷಣ ದಂಗಾಗಿಬಿಟ್ಟರು. ಅವರಿಗರಿವಿಲ್ಲದೆ ಅವರ ಬಾಯಿಂದ ಉದ್ಗಾರವೊಂದು ಹೊರಬಿತ್ತು;
‘ಐನ್ ಚೀಸ್ತ್’- ಏನಿದು?! ಆಗ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಶಾಂತಚಿತ್ತರಾಗಿ, ‘ಐನ್ ಆನ್ ಇಲ್ಮ್ ಅಸ್ತ್ ಕೆ ತೂ ನಮೀ ದಾನಮ್’- ಇದು ತಮಗೆ ತಿಳಿಯದ ಜ್ಞಾನ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಎಲ್ಲಿಗೋ ಹೊರಟರು.
ರೂಮಿಯವರ ತಲೆ ಗಿರ್ರನೆ ತಿರುಗತೊಡಗಿತು. ಅವರು ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹಿಂದೆ ಓಡಿ ಹೋಗಿ ಅವರ ಕಾಲಿಗೆ ಬಿದ್ದು, ‘ನನ್ನನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಿ’ ಎಂದು ಅತ್ತು ಗೋಗರೆದರು. ಬಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಅಂದಿನ ಕಾಲದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸೂಫೀ ಗುರು ಹಝ್ರತ್ ಶಂಸ್ ತಬ್ರೀಝಿ ಅವರಾಗಿದ್ದರು! ಹಝ್ರತ್ ಶಮ್ಸ್ ತಬ್ರೀಝಿ ಅವರು ಮೌಲಾನಾ ರೂಮಿಯವರನ್ನು ತಬ್ಬಿಕೊಂಡು ತನ್ನ ಎದೆಗೊತ್ತುತ್ತ, ‘ಹೇ, ಜಲಾಲುದ್ದೀನ್! ಎಷ್ಟು ದಿನಗಳಿಂದ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದೆ..’ ಎಂದು ಉದ್ಗರಿಸಿದರು.
ಈ ಇಡೀ ಘಟನೆಯನ್ನು ನೋಡುವಾಗ ರೂಮಿಯವರು ತಮ್ಮ ಮಸ್ನವಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಮಾತೊಂದು ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತವೆನಿಸುತ್ತದೆ. ‘ನೀನು ಏನನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದೀಯೊ, ಅದೇ ನೀನು. ನೀನು ಹುಡುಕುತ್ತಿರುವುದು ನಿನ್ನನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿದೆ’. ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಅನೇಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ, ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಮಾತು ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹಿಡಿದಿದೆ. ಪರ್ಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿರುವ ಮಸ್ನವಿಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರಶಃ ಇದೇ ಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಬರೆದ ಸಾಲುಗಳಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಸರಿಸುಮಾರು ಇದನ್ನೇ ಹೋಲುವ ಒಂದಷ್ಟು ದ್ವಿಪದಿಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ತರ್ಜುಮೆ ಮಾಡುವಾಗ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದ ಮಾತುಗಳೇ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಉಕ್ತಿಗಳು. ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮಸ್ನವಿಯ ಭಾವಾನುವಾದ ಎನ್ನಬಹುದು ಅದನ್ನು. ಮಸ್ನವಿಯಲ್ಲಿ ರೂಮಿಯವರು ಬಳಸಿದ ರೂಪಕಗಳನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟು, ಒಂದು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಶೈಲಿಯ ವಾಕ್ಯರಚನೆ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಮಸ್ನವಿಯಲ್ಲಿ ಹೀಗಿದೆ;
‘ಹರ್ ಚೀಝ್ ಕೆ ದರ್ ಜುಸ್ತನ್ ಆನಿ ಆನಿ’ – ನೀವು ಬಯಸುವ ಎಲ್ಲವೂ ನಿಮ್ಮ ಬಳಿಯೇ ಇದೆ.
ಇದು ವಿಭಿನ್ನ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅಪಾರ ಶ್ರಮವಹಿಸಿ ಏನನ್ನೋ ಹುಡುಕುತ್ತಿರುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ, ಅದು ನಮ್ಮಲ್ಲೇ ಇತ್ತೆಂದರೆ ಹುಡುಕಲು ಹಾಕಿದ ಶ್ರಮ ವ್ಯರ್ಥವಾದಂತೆ. ಅದನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ರೂಮಿಯವರು ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ‘ನೀವು ಸರವನ್ನು ಕೊರಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿ ಅದನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತ ಕೊಠಡಿಯಿಂದ ಕೊಠಡಿಗೆ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿರುವಿರಿ’. ನಿಧಿಯ ಕನಸು ಬಿದ್ದ ಯುವಕನ ಕತೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತ ರೂಮಿಯವರು ತನ್ನಲ್ಲೇ ಅಡಗಿರುವ ನಿಧಿಯನ್ನು ಹುಡುಕುವುದು ಬಿಟ್ಟು ಆತ ಯಾವುದೋ ದೂರದ ಊರಿನ ನಿಧಿಯ ಹಿಂದೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ಸೂಚ್ಯವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ನೀನೇ ಒಂದು ನಿಧಿ, ನಿನಗಿಂತ ಮಿಗಿಲಾದ ನಿಧಿ ಬೇರೊಂದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದಂತಿದೆ ಅದು. ‘ನೀನು ಹುಡುಕಿದ ರತ್ನವು ಸಿಕ್ಕಿಬಿಟ್ಟರೆ ಆ ರತ್ನದೊಳಗೊಂದು ರತ್ನವನ್ನು ಹುಡುಕು’ ಎಂದು ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆ ರೂಮಿಯವರು ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹುಡುಕಾಟ ನಿರಂತರವಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದರ್ಥ.
ಮಸ್ನವಿಯಲ್ಲಿ ಇದೇ ಅರ್ಥವಿರುವ ಇನ್ನೊಂದು ದ್ವಿಪದಿಯನ್ನು ನೋಡಿ;
‘ತಶ್ನೆಗಾನ್ ಗರ್ ಆಬ್ ಜೂಯಂದ್ ಅಝ್ ಜಹಾನ್
ಆಬ್ ಜೂಯದ್ ಹಮ್ ಬಹ ಆಲಮ್ ತಶ್ನೆಗಾನ್’ – ‘ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬಾಯಾರಿದವರು ನೀರನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ನೀರು ಬಾಯಾರಿದವರನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿದೆ’.
ಇಲ್ಲಿ ನೀರು ಮತ್ತು ಬಾಯಾರಿದವರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ನೀವು ದೇವರನ್ನು ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಪ್ರೇಮಿಗಳಿಬ್ಬರನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಅಥವಾ ತೀರಾ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನೂ ಊಹಿಸಬಹುದು. ಮೇಲಿನ ದ್ವಿಪದಿ ಪ್ರೇಮಿಯ ತೀವ್ರ ಹುಡುಕಾಟ ಮತ್ತು ಪ್ರೇಮಿಯ ಆ ಹುಡುಕಾಟಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಸಿಗುವ ಸ್ಪಂದನೆಯ ರೋಚಕತೆಯನ್ನು ಅನಾವರಣ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ನೀವು ಒಂದು ವಸ್ತುವನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಬಯಸುತ್ತಿರುವಂತೆ ಆ ವಸ್ತುವೂ ತಿರುಗಿ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಅಷ್ಟೇ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಬಯಸುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಅಲ್ಲಿನ ಆಶಯ.
ಈ ರೀತಿಯ ಪ್ರತಿ ಹುಡುಕಾಟದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಸೃಷ್ಟಿಶೀಲ ನಿಯಮ. ರೂಮಿಯವರ ಇದೇ ಉಕ್ತಿಯನ್ನು law of attraction – ಆಕರ್ಷಣಾ ತತ್ವದ ಮೂಲವೆಂದು ವಾದಿಸಿದವರೂ ಇದ್ದಾರೆ.
‘ನೀನು ಹುಡುಕುತ್ತಿರುವುದು ನಿನ್ನನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿದೆ’ ಎಂದು ಕೆಲವರು ಅದನ್ನು ತರ್ಜುಮೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ‘ಹುಡುಕು’ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪದ. ಇಲ್ಲಿರುವ ಉಲ್ಲೇಖವು ತಾತ್ವಿಕವಾಗಿದೆ, ಅಕ್ಷರಾರ್ಥದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೂ ತಪ್ಪಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿನ ಆಲಂಕಾರಿಕ ಅಂಶಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಬಲ್ಲ ತಾತ್ವಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.
‘ಬಾಯಾರಿದವರು ನೀರನ್ನು ಹುಡುಕುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಬಾಯಾರಿದವರಿಗಾಗಿ ನೀರು ಕೂಡ ಹುಡುಕುತ್ತಿರುತ್ತದೆ’ ಎಂಬ ಈ ಉಕ್ತಿಯ ಅರ್ಥವನ್ನು ಗಣಿತದ ಸಮೀಕರಣದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದಲೂ ನೋಡಬಹುದು. ಒಂದು ಸಮೀಕರಣಕ್ಕೆ ಎರಡು ಭಾಗಗಳಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಸಮಾನವಾದ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು. ಇದು ಸೂಕ್ಷ್ಮಾತಿಸೂಕ್ಷ್ಮ ಅಣುಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಅಖಿಲ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದ ಸರ್ವ ವಸ್ತುಗಳಿಗೂ ಒಂದೇ ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯಿಸುವ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಣುವೂ ಇನ್ನೊಂದು ಅಣುವಿನ ಹುಡುಕಾಟದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ, ಅವುಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಆಕರ್ಷಿತವಾಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಾಗ ಅವು ಒಂದಾಗುತ್ತವೆ.
ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಾವು ಅನೇಕ ವಿಷಯಗಳಿಗಾಗಿ ಅನ್ವೇಷಣೆ ಮಾಡಬಹುದು, ಅದು ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ನಮ್ಮ ಅನ್ವೇಷಣೆಯಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಎನ್ನುವುದು ನಮ್ಮ ಮಟ್ಟಿಗೆ ನಿಗೂಢ.
ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ್ದು ಪ್ರಸ್ತುತ ದ್ವಿಪದಿಯ ಲೌಕಿಕ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು. ರೂಮಿಯವರು ಬಹುಶಃ ಅದನ್ನು ಪಾರಮಾರ್ಥಿಕ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರಬಹುದು. ಸೃಷ್ಟಿಯ ಪ್ರೇಮಕ್ಕಿಂತಲೂ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನ ಪ್ರೇಮವೇ ಸೂಫಿಗಳ ಮುಖ್ಯ ವಸ್ತುವಾಗಿರುವಾಗ ರೂಮಿಯವರೂ ಅದರಿಂದ ಹೊರತೇನಲ್ಲ. ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೇಮಕ್ಕೆ ಬಾಯಾರಿರುವ ಸೂಫಿಯ ಚಿತ್ರಣ ನಮ್ಮ ಮುಂದೆ ತೇಲಿ ಬರಬೇಕು. ಆ ಪ್ರೇಮದ ಪಾನೀಯವನ್ನು ಸವಿದ ಬಳಿಕ ಆತ ಹುಚ್ಚನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮರೆತ ಹುಚ್ಚ. ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಎಂದರೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ, ತನ್ನನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿ. ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ನಾಶಪಡಿಸುವ ಅನುಭಾವದ ಅಮೋಘ ಸ್ಥಿತಿ ಅದು. ಇದಕ್ಕೆ ಸೂಫೀ ಪರಿಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ‘ಫನಾ’ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಈ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ತಲಪಬೇಕಾದರೆ ಮೊದಲು ಹುಡುಕಬೇಕು. ಆ ಹುಡುಕಾಟದ ಮೊದಲ ಹಂತವೇ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಅರಿಯುವುದು. ಸ್ವಂತದ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವಾದರೆ ಅದು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನ ಅರಿವಿನ ತನಕ ಅವನನ್ನು ತಲಪಿಸಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಸೂಫಿ ಸಂತ ಶೈಖ್ ಇಬ್ನ್ ಅರಬಿಯವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಾತೊಂದಿದೆ; ‘ಮನ್ ಅರಫ ನಫ್ಸಹೂ ಫಖದ್ ಅರಫ ರಬ್ಬಹು’ ~ ಯಾರು ತನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿಯುತ್ತಾನೊ ಅವನು ತನ್ನ ಪ್ರಭುವಿನ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿತಿರುತ್ತಾನೆ. ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಅರಿಯುವುದೇ ತನ್ನ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನ ಬಗೆಗಿನ ಅರಿವಿನ ಮೂಲ.
ಬಾಯಾರಿದವರನ್ನು ನೀರು ಹುಡುಕುತ್ತಿದೆ ಎಂದರೆ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ಸೂಫಿಯನ್ನು ದೈವಿಕ ಪ್ರೇಮದ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರ ಎಂಬ ಪವಿತ್ರ ನೀರು ಕಾಯುತ್ತಿದೆ ಎಂದರ್ಥ. ರೂಮಿಯವರನ್ನು ತಬ್ರೀಝ್ ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದದ್ದು ಆ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ. ತಬ್ರೀಝ್ ರಿಗೆ ಅನುಭವವಾದ ದೈವಿಕ ಪ್ರೇಮದ ಅನುಭವವನ್ನು ರೂಮಿಯವರಿಗೆ ದಾಟಿಸುವ ಅವಕಾಶ, ಅದನ್ನು ತಬ್ರೀಝ್ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಅಷ್ಟರ ತನಕ ರೂಮಿಯವರಿಗೆ ಇದರ ಬಗ್ಗೆಯೆಲ್ಲ ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಕೊನ್ಯಾದ ಮಸ್ಜಿದ್ ಒಂದರಲ್ಲಿ ಶಿಷ್ಯಂದಿರಿಗೆ ಪಾಠ ಹೇಳಿ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದ ರೂಮಿಯವರಿಗೆ ಬಹುಶಃ ಅಧ್ಯಾತ್ಮದ ತತ್ವಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಗೊತ್ತಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಅದರ ಥಿಯರಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅವರು ಗಂಟೆಗಟ್ಟಲೆ ಪಾಠ ಮಾಡಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಉಪನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಆದರೆ, ತಬ್ರೀಝ್ ಅವರ ಅನುಭಾವದ ಮೋಡಿಗೊಳಗಾದಾಗ ಅವರಿಗೆ ತಾನು ಇಷ್ಟು ದಿನ ಯಾವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಾಯಾರಿದ್ದೆನೋ ಅದು ಸಿಕ್ಕಿತು ಎಂಬ ಭಾವ ಬಂದಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಆದರೆ, ಈ ದ್ವಿಪದಿಗಳಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಶಂಸ್ ತಬ್ರೀಝ್ ತನಗಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದ ಅಂಶವನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹೇಳುತ್ತ ‘ಹೇ, ಜಲಾಲುದ್ದೀನ್.. ನಿನಗಾಗಿ ಎಷ್ಟು ದಿನಗಳಿಂದ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದೆ’ ಎಂಬ ತಬ್ರೀಝರ ಮಾತಿನ ಮರ್ಮವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತ, ‘ಬಾಯಾರಿದವರಿಗಾಗಿ ನೀರು ಕಾಯುತ್ತಿದೆ’ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಈ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಬಾಯಾರಿಕೆ ಎಂದರೆ ಅದು. ಅಧ್ಯಾತ್ಮದ ಬಾಯಾರಿಕೆ.
‘ನೀವು ಹುಡುಕುತ್ತಿರುವುದು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿದೆ’ ಎಂಬುದನ್ನು ಹಲವು ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಥೈಸಬಹುದು. ಅಧ್ಯಾತ್ಮದ ಕನ್ನಡಿಯ ಮೂಲಕ ಈ ಕಾವ್ಯಾತ್ಮಕ ಸಾಲುಗಳನ್ನು ನೋಡಿದರೆ, ಅದು ‘ನೀವು ಹುಡುಕುವ ಎಲ್ಲವೂ ಈಗಾಗಲೇ ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಇದೆ’ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ತತ್ವಕ್ಕೆ ನಮ್ಮನ್ನು ತಲಪಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ವಾಕ್ಯವು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ವಿಭಿನ್ನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದು. ನೀವು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಏನನ್ನಾದರೂ ಬಯಸಿದರೆ, ಅದನ್ನು ನಿಮ್ಮ ದಾರಿಗೆ ತರಲು ಇಡೀ ವಿಶ್ವವು ಜೊತೆಸೇರಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಸುಂದರ ತತ್ವವೂ ಇದೇ ತಳಹದಿಯಲ್ಲಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದೆಯೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ‘ದಿ ಆಲ್ಕೆಮಿಸ್ಟ್’ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಾವೆಲ್ ನಲ್ಲಿ ಲೇಖಕ ಪಾವ್ಲೊ ಕೊಯ್ಲೊ ಹೇಳುವ ತತ್ವವೂ ಸರಿಸುಮಾರು ಹೀಗೆಯೇ ಇದೆ – ‘ನೀವು ಏನನ್ನಾದರೂ ಬಯಸಿದರೆ, ಅದನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಇಡೀ ವಿಶ್ವವು ನಿಮಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ’.
ಹುಡುಕುವುದೆಂದರೆ ಬಯಸುವುದೇ ಆಗಿದೆ. ನೂರಾರು ಮೈಲಿಗಳ ಪ್ರಯಾಣವು ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯಿಂದ ಶುರುವಾಗುವಂತೆ ಎಂತಹ ಕಠಿಣ ಸಾಧನೆಯಾದರೂ ಅದನ್ನು ಉತ್ಕಟವಾಗಿ ಬಯಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ಅದರ ಪಯಣವು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ಪಯಣದಲ್ಲಿ ಆತನ ಸಾಧನೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗುವ ಎಲ್ಲವೂ ಆತನಿಗೆ ನಿಗೂಢವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲವೂ ಹೀಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇನ್ನೊಂದು ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಇದು Theory of relativity – ಸಾಪೇಕ್ಷ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಇನ್ನೊಂದು ರೂಪವಷ್ಟೆ.
-ಡಾ. ಸಿ.ಎಂ. ಹನೀಫ್ ಅಮ್ಜದಿ
ಕವಿ, ಗೀತೆ ರಚನೆಕಾರ, ಲೇಖಕರು. ಸುಳ್ಯ ತಾಲೂಕಿನ ಬೆಳ್ಳಾರೆ ಇವರ ಊರು. ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಎಂ.ಬಿ.ಬಿ.ಎಸ್. ಪದವಿ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಜಾಮಿಅ ಅಮ್ಜದಿಯಾ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ‘ರಝಾ ಅಮ್ಜದಿ’ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ‘ಅನುರಾಗ ದೀಪ್ತಿ’ ಕವನ ಸಂಕಲನ ಮತ್ತು ಆಲಾ ಹಝ್ರತ್ ಇಮಾಮ್ ಅಹ್ಮದ್ ರಝಾ ಖಾನ್ ಬರೇಲ್ವಿ ವಿರಚಿತ ‘ಹದಾಇಖೇ ಬಖ್ಶಿಶ್’ ಕಾವ್ಯದ ಕನ್ನಡ ಅನುವಾದ ‘ಔದಾರ್ಯದ ಉದ್ಯಾನ’ ಇವರ ಪ್ರಕಟಿತ ಕೃತಿಗಳು. ಹಲವು ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಲೇಖನ, ಕವಿತೆ, ಅನುವಾದಗಳು ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿವೆ. ಡಾ. ಹುಸೈನ್ ರಂಡತ್ತಾನಿ ಅವರ ‘ಸೂಫಿಸಂ ಇಸ್ಲಾಮ್ ಜಿಹಾದ್’ ಕೃತಿಯನ್ನು ಇವರು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅದು ಸದ್ಯದಲ್ಲೆ ಪ್ರಕಟಗೊಳ್ಳಲಿದೆ.
